Gayrimenkul
Salone 2026 ve 70'ler Dönüşü: Koleksiyon Tasarım Neden Ana Akıma İniyor?
Milan'ın 64. fuarı, rengin ve kütlenin geri döndüğünü tescil etti. Asıl haber sahnede değil, sahne arkasındaydı.
Salone del Mobile'in 64. baskısı, Nisan 2026'da 1.900'den fazla katılımcıyla açıldığında, fuarın tematik söylemi çoktan şekillenmiş bir gözlem sunuyordu: yetmişlerin estetik dili geri dönmüş. Alçak koltuklar, dolu formlar, doymuş renkler, saten ve kadife doku tercihleri — bunları izole örnekler olarak değil, çok sayıda üretici ve tasarımcının birbirine yakınsayan kararları olarak görmek, trendin artık sezonluk olmadığını gösteriyor. Bu bir alıntı değil, yeniden sahiplenme.
Yetmişlerin iç mekân anlayışı, seksenler ve doksanlarla gelişen minimalizmin süpürdüğü estetikti. Minimalizm önce bir tepkiydi, sonra bir norm haline geldi; ve norm haline gelen her estetik gibi, fırsatçı bir üretim aracına dönüştü. Bugün minimalizmi tüketen insanların büyük çoğunluğu onu felsefeyle değil, tüketim kolaylığıyla benimsiyor: nötr ton, standart ölçü, evrensel form. Bu kolaylık, minimalizmden hayatı boşalttı.
Salone Raritas: Koleksiyon Tasarımın Merkezi
Fuarın en dikkat çeken kurumsal kararı, Salone Raritas'ın lansmanıydı. Annalisa Rosso'nun küratörlüğünde kurulan bu yeni bölüm, yaklaşık otuz galeriyi bir araya getirdi: sınırlı üretim, yüksek zanaat, sanat ile tasarım sınırında çalışan parçalar. Koleksiyon tasarımı daha önce de Salone'nin çevresinde vardı — Fuorisalone etkinliklerinde, küçük galerilerin stüdyo sunumlarında. Ama Raritas onu fuarın içine çekti.
Bu adım, iç mimari perspektifinden bakınca, anlamlı bir kırılma noktasıdır. Koleksiyon tasarımı, son on yılda giderek büyüyen bir piyasa haline geldi — özellikle müzayede evlerinin devreye girmesiyle. Salone Raritas bu talebi tanımış olmakla birlikte, aynı zamanda bir risk de taşıyor: koleksiyon tasarımı ana akıma indikçe, 'korunmuş azlık' değerini kaybedebilir.
Koleksiyon tasarımı ile seri üretim arasındaki gerilim, iç mekân kültürünü nasıl şekillendirecek? Raritas bu gerilimi görünür kıldı.
Benim için Salone'nin çıktısını değerlendirirken her zaman şu soruyu sorarım: Bu tasarımlar içinde hangileri on yıl sonra hâlâ ilgili olacak? Hangileri sezon nesnesi, hangileri kalıcı referans? Bu yıl öne çıkan bazı parçalarda — Xavier Lust'ın Raritas için yaptığı altın varak detaylı kabin, bazı Fuorisalone galerilerin ahşap-metal birleşim deneyleri — on yıllık kalıcılık potansiyeli görüyorum.
Türkiye'nin Salone ile ilişkisine bakıldığında, büyük markaların birkaç yıldır daha güçlü fuarda hazır olmaya çalıştığı görülüyor. Ama Raritas çerçevesinde Türk üreticisinin ya da tasarımcısının görünürlüğü henüz zayıf. Oysa Türkiye'nin hem hammadde zenginliği hem de zanaat birikimi, koleksiyon tasarımın tam anlayışıyla örtüşen bir potansiyel taşıyor.
Salone'den dönerken kafamda kalan tek soru, rengin ve kütlenin dönüşü kadar basit değildi. Şuydu: Koleksiyon tasarımı ile seri üretim arasındaki gerilim, iç mekân kültürünü nasıl şekillendirecek? Raritas bu gerilimi görünür kıldı. Cevaplar henüz yok, ama soru doğru.