Otomobil
1999 Le Mans: BMW V12 LMR'nin Gecesi ve Tarihin O Anı
13 Haziran 1999, saat 15:00 — Pierluigi Martini bayrağı gördü. BMW'nin Le Mans'taki tek zaferi, tarihte en çok beklenmedik anda kazanılan galipliklerden biri.
12 Haziran 1999, Sarthe. Saat 16:00'da bayrak indiğinde favoriler belirgindi: Mercedes iki CLR prototipiyle gelmişti, Toyota GT-One hız sıralamasında öndeydi, BMW'nin V12 LMR'si ise biraz gölgede kalıyordu. Yarışın 67. baskısı, gece boyunca 15 kez lider değişimiyle en dramatik Le Mans edisyonlarından biri olarak tarihe geçecekti. Fakat o an kimse bilmiyordu ki gece, herkes için eşit derecede zalim olacaktı.
Mercedes'in Kanatlı Felaketi
İngiliz sürücü Peter Dumbreck, Cumartesi akşamı saat 20:47'de Mulsanne ile Indianapolis köşelerinin arasındaki kıvrımda yola hâkim olamadı ve CLR havaya kalktı. Bu, aynı hafta sonu Mercedes'in yaşadığı ikinci uçuş kazasıydı. Mercedes tüm araçlarını çekti. Bu karar, insani açıdan tartışılmazdı; ama yarış dengesi açısından köklü biçimde değişmişti. Toyota'nın önü artık açıktı — ve bir BMW V12 LMR de hâlâ pisteydi.
V12 LMR'nin Motorunun Anatomisi
BMW'nin Le Mans aracı, yerden yüksek konfigürasyonuyla özel geliştirilen bir V12 motorla donanmıştı. Bu motor hem güçlü hem de dayanıklıydı — Le Mans'ın gerektirdiği şeyin ta kendisi. Yarış boyunca çeşitli mekanik arızalar iki aracı etkiledi: 17 numaralı BMW, Porsche Curves'te JJ Lehto'nun sürüşünde gaz kelebeği tutulması nedeniyle ağır bir kaza geçirdi. Tek BMW V12 LMR kaldı: 15 numaralı araç, Yannick Dalmas, Pierluigi Martini ve Joachim Winkelhock tarafından sürdürülüyordu.
Le Mans'ta güç bir avantajdır; dayanıklılık ise bir şarttır. Bu ikisinin kesiştiği noktada zafer doğar — ama o noktaya ulaşmak için önce her türlü felaketten sağ çıkmak gerekir.
Son Saat: Toyota'nın Lastiği
Son bir saatte Toyota GT-One, BMW'ye yaklaşıyordu. Tempo farkı kapanıyordu. Sonra Toyota'nın aracında yüksek hızda bir lastik patladı. BMW 15 numaralı araç, Schnitzer Motorsport'un yönetiminde soluk soluğa önde kalmayı başardı. Saat 15:00'te Pierluigi Martini bayrağı gördü: 366 tur, 4.967 kilometre, ortalama 207 km/s. BMW'nin Le Mans'taki tek zaferi böyle yazıldı — fırsattan değil, hayatta kalmaktan.
Bir Zaferin Sonrası: BMW Le Mans'a Neden Dönmedi
BMW bu zaferden sonra uzun yıllar boyunca Le Mans'a fabrika desteğiyle geri dönmedi. Sonraki yıllarda Audi'nin R8 ve R10 hâkimiyeti, ardından Toyota'nın hibrit stratejisi yarışın kimliğini değiştirdi. BMW 2018'de LMDh programıyla sahnede yeniden göründü; ama 1999 zaferi, bir kerelik, beklenmedik ve dramatik olduğu için daha az değil, daha çok anlam taşıyor. Motor sporlarında tekrarlanan zaferlere alışkınız — ama biricik olanı unutmayız.
V12'nin Hâlâ Canlı Tuttuğu
1999 Le Mans'ı bugün hatırlatan şey yalnızca bir kupa değil. O gece yarış eden BMW V12 LMR'nin motorundan çıkan ses, pistin karanlık köşelerinde bir senfoni gibiydi. Le Mans'ın uzun düzlüğü Mulsanne, tam gaz V12 sesiyle doluydu — artık o ses orada değil, çünkü o düzlük de değişti, o motorlar da üretilmiyor. 1999 yarışı, V12'nin dayanıklılık yarışındaki son büyük zaferlerinden biri olarak tarihin kenarında duruyor.
Motor sporlarında tekrarlanan zaferlere alışkınız — ama biricik olanı, bir kerelik ve beklenmedik olanı unutmayız.