Mücevher & Saat
Chopard'ın Fili: Zambia'dan Gelen 850 Karat ve Bir Tasarımcının On Yıllık Sabırsızlığı
2010'da Zambia'nın Kagem madeninde bulunan 6.225 karatlık ham zümrüt Insofu, on yılı aşkın bir sürenin ardından 16 parçalık bir haute joaillerie koleksiyonuna dönüştü.

Bir taş satın alındığında, bazen ne aldığınızı bilemezsiniz. 2018 yılında Caroline Scheufele, Zambia'nın Kagem madeninden çıkarılmış 6.225 karatlık bir ham zümrüdü satın aldığında, içinde tam olarak ne olduğunu henüz kimse bilmiyordu. Zümrüt, doğası gereği kapalı bir kitaptır; koyu yeşil ve opak bir yüzey, kesilmeden gerçek potansiyelini ele vermez. Bu, elmastan farklı bir cesaret ister.
Scheufele taşı Insofu — Bemba dilinde fil — olarak adlandırdı. İsim, taşın bulunduğu bölgenin diline, Zambia'nın yerli halkına bir saygı duruşuydu. Ardından uzun bir bekleme başladı. Ham taş Meyrin'deki Chopard atölyelerine ve Jaipur'daki kesim ustalarının tezgâhlarına girdi; yıllar boyunca el değiştirdi, planlar yenilendi, beklentiler şekil aldı.
Bir Taşın İçinde Ne Var
Zümrüt, kromofor olarak krom ve vanadyum içeren beril ailesinin en değerli üyesidir. Kagem madeni, Kolombiya ile birlikte dünyanın en önemli zümrüt kaynaklarından biridir; Zambia zümrütleri Kolombiyalılara kıyasla genellikle daha derin, biraz daha mavi-yeşil bir tona sahiptir. Kagem taşları son yıllarda Kolombiya'nın en iyi lotlarıyla rekabet edebilir hale geldi.
Insofu'nun 6.225 karatlık ham ağırlığından kesim sonrası elde edilen 850 karat, yüzde on dörde denk geliyor. Bu oran aslında zümrüt için şaşırtıcı değil; doğal kılçıklar ve kristal iç gerilimler yüzünden zümrütlerde kayıp oranı elmasa göre çok daha yüksektir. Ama 850 karat, herhangi bir tek koleksiyon için büyük bir miktar. Chopard bunu 16 parçaya böldü: beş çift küpe, dört kolye, üç yüzük, bir bilezik ve zümrüt kadranlı bir saat.
Bir ham taş satın almak, on yıl sonra ne söyleyeceğini bilmeden bir cümleye başlamak gibidir.
Koleksiyonun tasarım dili Art Deco geometrisinden beslenirken Zambia'nın görsel repertuarıyla harmanlanmış. Kalkanlı kolyeler, uzun sarılan zincirler, fil motifi ön planda tutuluyor. Elli'den fazla zümrüt farklı kesim biçimlerinde bu tek parçada bir araya geliyor. Koleksiyonun gelirinin bir bölümü Elephant Family vakfına aktarılıyor.
Bu tür ham taş alımları haute joaillerie dünyasında ender olmamakla birlikte genellikle kamuoyuna açılmaz. Cartier ve Van Cleef & Arpels zaman zaman istisnai rubyler veya safirler için benzer süreçler işletiyor; ancak taşın adını duyurmak bir taahhüdün parçasıdır.
Haute joaillerie'nin büyük bölümü, işlenmiş ve sertifikalandırılmış taşlar üzerinden çalışır. Ham taş satın alımı bu zemini altüst eder; kesim hatası olasılığı, taşın yeterli miktarda parça verip vermeyeceği, renk dağılımının tutarlı olup olmadığı — bunların hiçbiri önceden bilinemez.
Koleksiyonun tamamı satışa sunulmaya başlandı. 16 parça için fiyatlandırma açıklanmıyor — haute joaillerie'de bu alışılmadık değil; parça başına değerlendirmeler özel gösterimler üzerinden yürüyor.