Moda
Anderson'ın Dior'u: Heykel Kumaşa, Kumaş Heykele Dönünce
Jonathan Anderson'ın Benglis'le ikinci buluşması, Dior couture atölyesini bir heykeltıraş stüdyosuna çevirdi. Hand-plissé ve trompe l'oeil arasında, bir giysinin ne zaman heykel olmaya başladığı sorusu yeniden açıldı.
Musée Rodin'in bahçesinde, bronz figürler arasında bir couture defilesi izlemek başlı başına bir tutumdur. Ama Jonathan Anderson bu konumla oyunu ciddi kurdu: Dior AW26 Haute Couture'de heykeli modele değil, kumaşa taşıdı. Sahne değildi sorun; önerme buydu — bir giysi ne zaman heykel olmaya başlar?
Benglis'in Dili, Atölyenin Cevabı
Anderson'ın Amerikalı heykeltıraş Lynda Benglis ile ilişkisi 2022'de Loewe kampanyasıyla başladı; Benglis sonra SS24 Loewe erkek koleksiyonunda karşımıza çıktı. Şimdi ise atölyenin içindeydi: Dior'un prömiyörleri, Benglis'in 1980'ler ve 1990'lara uzanan 'Pleated' serisini —akışkan, dalgalanarak katılanan ve ardından sert metal içinde dondurulmuş yüzeyleri— ince yün krepte yeniden kurdu. Karakaçan teline benzeyen ağır örgü yapısı, tam tersi yönde işleyen narin file ile yanyana geldiğinde, trompe l'oeil'in couture tarihinde belki de en fiziksel biçimine ulaşıldı.
Koleksiyonun omurgasını hand-plissé oluşturuyordu: elle yapılan, elle bastırılan, elle bırakılan pile. Bar ceketi için 15 metre ince yün krep plise edilmişti. Bu rakamı zihinde tutmak gerekir — 15 metre kumaş, bir ceketin içinde görünmez biçimde katlanıp duruyordu. Sonucu görmek değil, dokunmak gerekir; fotoğraf bu dili teslim edemez, çünkü koleksiyonun asıl muhatabı gözden önce el.
Ahmedabad'dan Jaipur'a: Coğrafyanın Dokuya Girişi
Anderson, Benglis'i araştırırken onun Ahmedabad seyahatlerini öğrendi. Sanatçı burada tropikal kuşları, özellikle tavus kuşlarını izledi; bu gözlem 'Peacock' serisinin tohumunu attı. Koleksiyondaki renk patlaması —sarı-yeşil geçişler, derin kobalt, boya kıvamında kırmızı— bu köke uzanıyor. Ama işin yalnızca renkle bitmediği, aksesuvarlarda belirginleşti: Jaipur atölyelerinde elle işlenmiş takılar, antik chintze parçaları mücevherlere yedirildi. Koleksiyon bir coğrafya da dokuyor, yalnızca giysi değil.
Benglis'in sertleşmiş metal döküntüleri durağan, ağır, tepkisizdir. Anderson aynı görsel dili kumaşa taşırken ona beden ısısı, hareket, yaşayan bir yük veriyor. Bu bir saygı duruşu değil — bir tartışma.
Koleksiyonun adı 'Grammar of Forms'du — formların grameri. Defile bitti, ama Rodin bahçesindeki sergi 12 Temmuz'a kadar ziyaretçilere açık kaldı; koleksiyondan parçalar, Dior arşivinden seçmeler ve Benglis'in Fransa'da ilk kez sergilenen eserleri bir arada durdu. Anderson couture haftasını bir şov olarak değil, bir sergi olarak düşünüyor. Bu ayrım küçük değil.
İkinci Sezon, Kesinleşen Duruş
Anderson'ın Dior'daki ilk couture sezonu merak uyandırmıştı; ikincisi netleştiriyor. Onun Dior'u, gösteri jestine direnen bir couture anlayışı üzerine kurulu. Atölyenin yetkinliği, küresel spektakülle değil, 15 metrelik pile ile duyuruluyor. Bu, Anderson öncesinin bazı sezonlarında hâkim olan görkemli küresel bayraklık duygusundan bilinçli bir sapma. Kimileri o görkemi özlüyordur. Ben özlemiyorum; çünkü bir giysi sahneye teslim olduğunda, giysi olmaktan çıkıyor.