Fuar Bitti, Şehir Başladı: Frieze Seoul 2026 Nereye Gidiyor

Frieze Seoul, beşinci yılında bir soru sormaya başlıyor: fuar nerede biter, şehir nerede başlar? Bu soruyu sormak, fuarın kendi merkezinden kaçma isteğini işaret ediyor. COEX'in klimalı salonlarından Euljiro'nun fabrika katlarına, Hannam'ın galeri sokağından Samcheong'un çıkmaz yollarına 16.000 sikke saçmak, kurumsal bir sanat etkinliğinin kentin dokusuna karışma çabasıdır. Bu çaba samimi mi, yoksa pazarlama dili mi? Yanıt her zaman ikisi arasında bir yerde bulunur.

Ryan Gander'ın şehir çapındaki projesinden başlayalım: 'The Find Seoul'. İngiliz sanatçı, 16.000 adet özel tasarım sikkeyi Seul'ün dört mahallesine ve COEX içine dağıtıyor; 2–10 Eylül boyunca kim bulursa alabilir. Her sikke üzerinde farklı bir bilgelik cümlesi kabartılmış. Kavram basit: nesne bulma eylemi, şehrin içinde gezinmenin kendisini anlamlı kılsın. Bu fikrin Frieze çerçevesinde ne kadar özgür kalabileceği ayrı bir tartışma — Lisson Gallery ve British Embassy Seoul ortaklığı, projenin diplomatik-kurumsal koordinatlarını zaten çiziyor.

Yagwang: Standdaki Yıkım

Bu yılın Frieze Seoul Artist Award sahibi Yagwang, fuar alanının içinde en doğrudan eleştiriyi yapıyor. Terri Kim ve In Jeon'dan oluşan kolektif, bir galeri standının bölme duvarlarını söküp ham ahşap iskelet olarak yeniden yapılandırıyor: 'Facade Zone 2026'. Bu kaba çerçevenin içinde Kore Budist ikonografisinden üretilmiş lateks figürler asılı; değişen aydınlatma sistemi işin görünümünü sürekli dönüştürüyor.

Kavramın keskinliği şurada: standın kendi anatomisini sergilemenin yapıldığı yer, bir başka standın kapladığı yerde. Fuar, sanatın satılacağı beyaz kutu sistemiyle çalışır; Yagwang o kutunun iskeletini soyup önümüze koyuyor. Lateks figürler bu iskelet içinde asılı kalıyor — ne tam içeride ne tam dışarıda. Bvlgari'nin dört yıldır bu ödülü desteklemesi ise ayrı bir katman ekliyor tabii: lüks marka fuar eleştirisini finanse ediyor. Bu çelişki bir sorun değil, aslında mevcut ekosistemi mükemmel özetliyor.

Yagwang'ın işinin cinsiyeti, bedeni ve gömülü emeği ele aldığı biliniyor. 'Facade Zone 2026'da bu damar, fuar ekonomisinin yüzey-yapı ikiliğiyle birleşiyor. Galeri duvarları her zaman hem gösterir hem gizler; hem çerçeveler hem de sınırlandırır. Duvarı yıkmak — ama tamamen değil, kasıtlı olarak yarım — bu sınırı görünür kılmak için yeterli bir hareket.

Ay Kavanozu ve Seul'ün Sahne Arkası

Şehir programında bir de ay kavanozu dizisi var: 'Moon Jar Constellation'. On beş Koreli sanatçı — aralarında Chun Kwang Young ve Gwon Osang — ikonik Joseon dönemi ay kavanozuna yanıt veriyor. Geleneksel formun çağdaş yorumuna açık olan bu tür projelerde her zaman bir risk var: nesnenin sembolik ağırlığı altında ezilmek. Ama ay kavanozu, Kore sanat geleneğinde o denli temel bir referanstır ki her sanatçı onu kendi çerçevesinden zorunlu olarak deforme eder. Sonuç bir anma değil, tartışma olur.

Fuarın kendisine dönersek: 125'in üzerinde galeri, otuzdan fazla ülke, katılımcıların yüzde yetmişi Asya-Pasifik'te mekânı olan galerilerden oluşuyor. Focus bölümü genç galerileri, Material Practice bölümü zanaat-tasarım kesişimini, Spotlight ise 1950–1990 arasındaki göz ardı edilmiş sanatçıları öne çıkarıyor. Bu üçlü yapı, fuarın hem geleceğe hem geçmişe hem de güncel pratiklere aynı anda yer açmaya çalıştığını gösteriyor. Bu tutarlı bir küratöryel vision mı, yoksa her kesime birşeyler sunma refleksi mi? Eylül ayında içerideyken anlaşılacak.

Frieze Seoul 2–5 Eylül 2026'da, davetlilere özel ön açılış 2 Eylül'de COEX'te. Ryan Gander'ın sokak projesi ise 31 Ağustos'tan 10 Eylül'e kadar şehirde. Kim bilir, belki bir sikkeye denk gelirsiniz — üzerinde ne yazıyor olursa olsun.